veggienista

Volgens eetgeweten Michael Pollan is elke hap een politiek statement. En dat zou weleens de reden kunnen zijn waarom vegetarisme het zo goed doet bij de sterren, die er ongetwijfeld een haalbaarder doel in zien dan in pakweg de wereldvrede. Denk aan vleesverlater Paul McCartney met zijn vleesvrije maandag en rawfoodies Demi Moore en Woody Harrelson.
Maar juist vegetarisme is niet meer wat het geweest is. Behalve bij achtjarigen is vleesloos gaan vanwege de zielige dieren nauwelijks nog een issue. Ook in vegetarisme zijn de mantra’s nu duurzaam, fair, eco, lokaal en - belangrijk - de volksgezondheid. En dat maakt versie 2.0 een stuk gecompliceerder dan simpelweg ‘niets eten dat ademt’. Waardoor oud-kroonjuweel soja in een fikse milieu-identiteitscrisis verkeert. Zelfs zozeer dat nieuwkomer Soyes zich aan zijn doelgroep van dagjesvegetariërs voorstelt als garnaal. In reclamelingo klinkt die boodschap dan als volgt: 'De garnaal die geen garnaal is'. Alsof vegetarisme 2.0. niet op te brengen is zonder iets met beestachtige trekken op het bord. Terwijl beesten eten nou juist het probleem is.
Hoewel? Jonathan Safran Foers literair-vegetarisch pleidooi Eating Animals bevat liefdevolle beschrijvingen van kleinschalige en zelfs een paar vegetarische(!) veeboeren. Die hun veestapel niet volstoppen met gemanipuleerde granen, maar vrijelijk laten grazen en zo de aardebedreigende methaanscheten minimaliseren. Niet het dier is zielig of de vleeseter fout, maar de intensieve veehouderij (waaraan wij onder meer met de antibioticaresistente superbacterie ESBL besmette kippen te danken hebben), luidt Foers tegendraadse boodschap.
Al even tegendraads als de vegetarische kok die Kobe-beefburgers grilt bij Burger Bar Amsterdam. En de Amerikaanse hamburgerketen Acme die op vleesloze maandag bonenburgers serveert. Of het groeiend aantal biologische fruittelers bij wie kleinvee tussen de ecogewassen scharrelt. Amerika’s biogroentengoeroe Eliot Coleman laat zelfs runderen op zijn akkerland rouleren. Omdat koeienvlaaien, hoefgetrappel en gegraas bijdragen tot een gezondere grond die betere gewassen voortbrengt. Ja, zelfs méér koolstof kan vasthouden dan de herkauwer überhaupt uitstoot.
Vegetarisme is hiermee niet langer Roomser dan de Paus (zevendedagadventist Marianne Thieme uitgezonderd), maar eerder pragmatisch. Bijna 5% van de Nederlandse bevolking eet momenteel volledig vegetarisch, maar een groeiende groep parttime vegetariërs, of flexitariërs, gaat uit duurzaamheidsoverwegingen moeiteloos één of meer keren per week vleesloos. Niet met zogenaamde vleesvervangers, want die blieven de 'vleesverlaters' niet, maar met bijvoorbeeld etnische varianten waarbij vlees totaal geen issue is.
Hier past ook een woord van dank aan groenpioniers als de Franse kok Alain Passard die jaren geleden al vlees afzwoer in zijn Parijse veelsterrenrestaurant. En aan de in Chicago (rauw) 'kokende' driesterrenchef Charlie Trotter. Mede dankzij hun inspanningen is vegetarisch ook in topzaken een serieuze optie. Want juist op het sterrenbord waren groenten tot voor kort een behoorlijk schaars goed. Van tuinkruidenomelet naar haute vega.
Vegetarisme 2.0 is niet langer 'minder' (want: geen vlees), maar méér: méér smaak, meer bewustzijn, meer duurzaamheid, meer style, meer genieten. Vegetarisme wordt eindelijk niet meer afgezet tegen vlees of gedefinieerd door een gemis. Het is een autonoom gegeven geworden met een eigen bestaansrecht. Voorbij dus het bestaan bij de gratie van de 'vijand' (vlees). En hiermee is vegetarisme eindelijk volwassen geworden. Ook op de vegaQ - de vegetarische BBQ.
(foto: urbaan geraapte salade met o.a. wilde borage, kamille, venkel en mosterdblad; Wim Hanenberg)

Top 3 Veggienista:
1. Genieten: Ooit een vies woord bij hardcore vega's. Nu mag het en sipt de haute vega aan een biococktail en likt zijn vingers af bij een vegatoetje.
2. Paleo- of oervega: Nu kroonjuweel soja van zijn sokkel is getrokken, gaan vegetariërs net als hun carnivoreske tegenvoeters terug tot de oertijd met liefst geraapte lokale gewassen en bereidingsmethoden van onze vroegste voorouders.
3. Urbanibalisme: Eten wat de 'wilde' stadsgronden voortbrengen. En dat is heel wat meer dan men op het eerste gezicht verwacht, zelfs als de rivierkreeftjes, snoekbaarzen en ander loslopend gedierte niet worden meegerekend.

Meer veggienistatrend onder de knop 'food & wine lingo'.